‘คาสิโน’ กับความย้อนแย้งของสังคมไทย ประชากรเล่นพนันครึ่งประเทศ แต่ยังผิดกฎหมาย

รัฐประศาสนศาสตร์ รัฐประศาสนศาสตรมหาบัณฑิต สนับสนุนโดย สำนักงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ (สสส.) และที่ประชุม ครม. แอร์โฮสเตส อาชีพในฝันของคนที่รักการเดินทาง และมี Service Mind จิตใจที่รักการบริการและชอบช่วยเหลือคนอื่น นั่นคือสัญญาณชัดเจนว่าเดินหน้าต่อ ถ้าไม่รวมแรงต้านจึงอาจไม่ได้เข้าก่อนสงกรานต์ จึงต้องไปรอเปิดสภาสมัยหน้าราวเดือนก.ค.

ทั้งนี้ ธุรกิจ ‘คาสิโน’ ในสหรัฐฯ ถือเป็นธุรกิจถูกกฎหมาย โดยผู้ประกอบการต้องเสียภาษีอย่างถูกต้องให้แก่ภาครัฐ ซึ่งในปี 2564 พบว่ารัฐบาลและรัฐบาลท้องถิ่นของสหรัฐฯ ได้รับรายได้ภาษีการพนันโดยตรงถึง 11.69 พันล้านดอลลาร์ เพิ่มขึ้น 75% จากปี 2563 และ 15% จากปี 2562 (ก่อนการแพร่ระบาดของ COVID-19) ยังไม่รวมถึงรายได้การขายและภาษีอื่น ๆ อีกพันล้านดอลลาร์ สำหรับ ‘คาสิโน’ นั้น เป็นธุรกิจสถานบันเทิงที่มีกิจกรรมการพนันเป็นกิจกรรมหลัก จากข้อมูลพบว่ามีการจัดตั้ง ‘คาสิโน’ ถูกกฎหมายครั้งแรกที่เมืองเวนิส ประเทศอิตาลี ในปีค.ศ. การเปิดคาสิโนในรูปแบบนี้น่าจะทำให้คนไทยเล่นการพนันมากขึ้น เพราะในรูปแบบนี้จะมีทั้งผู้เล่นเดิมที่เคยเล่นกันอยู่จะสามารถเล่นการพนันได้อย่างสะดวกมากขึ้นกับผู้เล่นหน้าใหม่ๆ ที่ไม่เคยได้เล่นเพราะไม่อยากเดินทางไปเล่นตามบ่อนชายแดน หรือไม่อยากแอบไปเล่นในบ่อนที่ผิดกฎหมาย ดร.อัทธ์ พิศาลวานิช ผู้เชี่ยวชาญเศรษฐกิจระหว่างประเทศและอาเซียน ให้ความเห็นกับ THE STANDARD WEALTH ว่า โครงการ Entertainment Complex หรือสถานบันเทิงครบวงจร และการสร้างบ่อนคาสิโนถูกกฎหมาย จริงๆ แล้วรัฐบาลควรปรับทิศทางนโยบายให้ชัด รายงานจาก Nikkei Asia ระบุถึงความคิดเห็นของนักวิเคราะห์จาก Citigroup หลังคณะรัฐมนตรีของไทยอนุมัติร่างกฎหมาย ‘Entertainment Complex’ ที่จะทำให้เกิดคาสิโนถูกกฎหมายขึ้นในประเทศไทย ซึ่งจะนำเข้าสู่สภาในเดือนเมษายนนี้ “คาสิโนถูกกฎหมาย” กลายเป็นประเด็นที่ใครหลายคนให้ความสนใจในช่วงเวลานี้ หลังมีข่าวออกมาว่า รัฐบาลไทยสนใจและอยากจะผลักดันให้มีคาสิโนถูกกฎหมายในประเทศ สร้างพื้นที่เป็นเอนเตอร์เทนเมนต์คอมเพล็กซ์ หรือสถานบันเทิงครบวงจรเพื่อผลักดันเศรษฐกิจในประเทศ

เช็กกระเป๋า ต้องมีเงินติดบัญชี 50 ล้านบาท ชี้ เป้าหมายคือเงินต่างชาติและคนไทยชนชั้นกลาง

รวมถึงยังเชื่อว่ามีวิธีการกระตุ้นเศรษฐกิจอีกหลายวิธีที่ไม่ใช่การสร้างบ่อนการพนัน โดยเรื่องเร่งด่วนของการกระตุ้นเศรษฐกิจควรจะเป็น “ผมเคยเสนอให้มีแล้วแต่ก็ยังไม่เห็นความคืบหน้า น่าห่วงว่าคนจนไม่มีเงินที่จะฟอกเงินอยู่แล้ว และคนที่จะเข้าสถานบันเทิงครบวงจรก็เป็นคนที่มีรายได้เกิน 50 ล้านบาทอยู่แล้ว ฉะนั้นคนที่มีเงินในบัญชีจะมีการตรวจสอบหรือไม่ แหล่งที่มาที่ไปของเงินเป็นอย่างไร ที่สำคัญคือหากคุณมีเงิน 50 ล้านบาท แต่ถ้าอยู่ดีๆ มีเงิน 500 ล้านขึ้นมา คุณไม่สงสัยหรือว่าเอาเงินมาจากไหน” นนทบุรี พรรคประชาชน ในฐานะกรรมาธิการวิสามัญพิจารณาศึกษาการเปิดสถานบันเทิงครบวงจร หรือ Entertainment Complex เปิดเผยกับ THE STANDARD WEALTH เกี่ยวกับความคืบหน้าร่าง พ.ร.บ. “ในฐานะผู้ประกอบการโรงแรม เราได้ยินการดีเบตเกี่ยวกับความจำเป็นในการดึงดูดนักท่องเที่ยวที่มีมูลค่าสูงเข้ามาแทนที่ปริมาณนักท่องเที่ยวจำนวนมาก” ดังกล่าว จะพบว่ามีการระบุรายละเอียดของคาสิโนไว้อย่างชัดเจน อาทิ มาตรา 18 (6)

PIM ตัวจริงเรื่องฝึกงาน! พานักศึกษาลุยงานใหญ่ระดับโลกที่ World Expo 2025 Osaka Kansai

รายงานข่าวระบุอีกว่า ประเทศต่างๆ หลายแห่งในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ได้ออกกฎหมายให้คาสิโนถูกกฎหมาย แต่มีเพียงไม่กี่ประเทศ เช่น สิงคโปร์ ที่ร่ำรวยและประสบความสำเร็จในการดึงดูดบริษัทยักษ์ใหญ่ระดับโลก เช่น Las Vegas Sands ซึ่งมีการควบคุมด้วยกฎระเบียบที่เข้มงวด รายงานระบุอีกว่า แดเนียล เฉิง ที่ปรึกษาด้านเกมที่ประจำอยู่ในสิงคโปร์ มองว่า ค่าธรรมเนียมเข้าคาสิโนที่สูงถึง 5,000 บาท จะทำให้การเข้าเล่นคาสิโนถูกจำกัดเฉพาะคนไทยชนชั้นกลางขึ้นไปและผู้มีฐานะร่ำรวยเท่านั้น หนึ่งในประเด็นที่ถูกยกมาพูดถึงในรายงานฉบับนี้ของ Nikkei Asia คือ ‘อัตราภาษี’ ที่จะเก็บจากคาสิโนถูกกฎหมาย โดยตามแผนแล้ว ‘ไทย’ เป็นหนึ่งในประเทศที่จะเก็บภาษีคาสิโนต่ำสุดในเอเชียด้วยอัตรา 17%

• ออกมา แต่ขาดกฎหมายควบคุมดูแล อาจกลายเป็นช่องทางใหม่สู่การฟอกเงิน การโยกย้ายถ่ายโอนเงิน การทุจริต และการฉ้อโกง ซึ่งเป็นเรื่องยากที่จะตรวจสอบ
• 2564 ตลาด ‘คาสิโน’ ใน ‘สหรัฐอเมริกา’ มีมูลค่าอยู่ที่ประมาณ 70.1 พันล้านดอลลาร์ ซึ่งสหรัฐฯ ถือเป็นแนวหน้าในธุรกิจ ‘คาสิโน’ โดยมี ‘ลาสเวกัส’ เป็นแหล่งท่องเที่ยวหลักสำหรับผู้เล่น ‘คาสิโน’ จากทั่วโลก
• อย่างไรก็ตาม สื่อไทยหลายสำนักเช่นไทยพีบีเอสและกรุงเทพธุรกิจ รายงานว่าเมื่อ 24 สิงหาคมที่ผ่านมา มีการประชุมของราชตฤณมัยสมาคมแห่งประเทศไทย ในพระบรมราชูปถัมภ์ หรือที่เรียกกันในชื่อสนามม้านางเลิ้ง เสนอแผนลงทุน 2 แสนล้านบาทสร้างเอนเตอร์เทนเมนต์คอมเพล็กซ์ ที่จะมีคาสิโนอยู่ในแผนดังกล่าวด้วย และกำลังอยู่ระหว่างแสวงหาหุ้นส่วนจากต่างประเทศ
• นายจุลพันธ์ อมรวิวัฒน์ รัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงการคลัง ในฐานะประธานคณะกรรมาธิการ (กมธ.) วิสามัญพิจารณาศึกษาการเปิดสถานบันเทิงครบวงจร (Entertainment Complex) เปิดเผยว่า รายงานการศึกษาเรื่องเอ็นเตอร์เทนเมนต์คอมเพล็กซ์ได้ผ่านการรับรองสภาผู้แทนราษฎรด้วยมติเป็นเอกฉันท์ โดยรายงานฉบับนี้พร้อมข้อสังเกตของกมธ.
• “ที่พีไอเอ็มมีพื้นที่ให้เราได้ทำกิจกรรมมากมาย ตอนเรียนหนูได้ทำหน้าที่พิธีกรบรรยายให้ความรู้แก่ผู้เข้าร่วมงานตลาดสินค้าเกษตร รวมถึงกิจกรรมเชิงวิชาการต่างๆ มีโอกาสได้แลกเปลี่ยนความรู้กับวิทยากรจากภายนอกซึ่งมีทั้งเกษตรกรและพี่ๆ จากวิสาหกิจชุมชน พีไอเอ็มจึงเหมือนเวทีให้เราได้สั่งสมประสบการณ์ นำความรู้และบทเรียนที่ได้จากการฝึกงานนั้นไปใช้ได้ในการทำงานได้อย่างดีเยี่ยม”

ซิตี้กรุ๊ปมองว่า รัฐบาลได้แสดงให้เห็นถึงเป้าหมายการกระตุ้นอุตสาหกรรมท่องเที่ยวและการพนันถูกกฏหมาย “ดังนั้น การที่คณะรัฐมนตรีมีมติผลักดันเรื่องที่พรรคไม่ได้ใช้เป็นนโยบายในการหาเสียงเลือกตั้ง และนโยบายดังกล่าวมีผลเสียต่อสังคมและเศรษฐกิจอย่างร้ายแรง จึงอาจเข้าข่ายเป็นการหลอกลวงประชาชน 1638 ในชื่อ ‘Il Ridotto’ ซึ่งเชื่อกันว่าคาสิโนแห่งนี้ได้รับการออกแบบมาเพื่อสร้างความสนุกสนานให้กับผู้ที่เล่นการพนันในช่วงเทศกาลเวนิสที่มีชื่อเสียง และมีเฉพาะผู้มีสิทธิพิเศษเท่านั้นที่จะได้รับอนุญาตให้เข้าสู่สถานที่แห่งนี้ แม้ว่าการเปิดบ่อนในรูปแบบนี้จะมีแอบเปิดกันอยู่แล้วในปัจจุบัน แต่รูปแบบนี้จะมีความเสี่ยงที่จะเกิดผลกระทบต่อสังคมจะมากที่สุด เพราะเป็นการเปิดกว้างให้มีบ่อนการพนันเกิดขึ้นได้ในทุกที่ทุกเวลา ในขณะที่ภาครัฐจะไม่ได้รับรายได้ใดๆ เพราะเป็นรูปแบบที่อนุญาตให้เปิดเสรีแบบไม่ต้องขออนุญาต

เปิดร่าง Entertainment Complex คนไทยเล่นคาสิโนได้ต้องมีเงินฝาก 50 ล้านบาท เสี่ยงเปิดช่องโหว่ฟอกเงิน อาจได้ไม่คุ้มเสีย?

รัฐบาลเศรษฐากำลังผลักดันให้มีคาสิโนถูกกฎหมายในไทย ซึ่งถือว่าไม่ใช่เรื่องใหม่ เพราะมีการนำเสนอแนวคิดในลักษณะนี้มาแล้วหลายรอบ ความเห็นในช่วงหลังๆ จะมีทั้งผู้ที่เห็นด้วยและไม่เห็นด้วย โดยฝ่ายที่ไม่เห็นด้วยจะมองว่าเป็นกิจกรรมที่มอมเมาประชาชน ทำให้เกิดปัญหาสังคม เป็นอบายมุข หรือ หนทางไปสู่ความเสื่อม ในขณะที่ฝ่ายที่เห็นด้วย สะท้อนข้อเท็จจริงที่ว่ามีการเปิดบ่อนมากมายตามพื้นที่ชายแดนของประเทศเพื่อนบ้านเพื่อรองรับนักพนันชาวไทย ซึ่งทำให้เงินรั่วไหลออกไปต่างประเทศปีละเป็นหลักหมื่นล้านบาท และยังมีข่าวที่ปรากฎอยู่เสมอว่าพบบ่อนการพนันเถื่อนลักลอบเปิดแบบผิดกฎหมายที่ถูกจับได้อยู่เรื่อยๆ งานศึกษามุมมองของภาคส่วนทางสังคมต่อการเปิดคาสิโนอย่างถูกกฎหมายในประเทศไทย ซึ่งงานวิจัยฉบับนี้เป็นการศึกษาการวิจัยครั้งนี้เป็นงานวิจัยแบบคุณภาพ (Qualitative Research) โดยมีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษามุมมองของภาคส่วนทางสังคมต่อการเปิดคาสิโนถูกกฎหมายในไทยให้เหมาะสมกับสภาพสังคมไทย และเป็นแหล่งรายใหม่ของประเทศในอนาคต ผ่านแนวคิดเกี่ยวกับการพนัน การทำคาสิโนถูกกฎหมาย โดยรวบรวมข้อมูลปฐมภูมิจากเอกสารและสื่อต่าง ๆ ที่เกี่ยวข้อง และสัมภาษณ์กลุ่มตัวอย่าง 2 กลุ่ม จำนวน 5 ท่าน คือ ผู้ประกอบธุรกิจ กิจการเกี่ยวกับการพนัน หรือธุรกิจคาสิโน ทั้งในและนอกประเทศ จำนวน 2 ท่านและกลุ่มข้าราชการและข้าราชการการเมือง จำนวน 3 ท่าน ผลการวิจัยพบว่า มุมมองของภาคส่วนทางสังคมที่มีต่อการเปิดคาสิโนอย่างถูกกฎหมาย แบ่งได้ 2 ช่วง คือ ในช่วงปี พ.ศ. จากตัวเลขดังกล่าว พอจะทำให้เห็นว่า ‘คาสิโน’ นอกจากจะสร้างรายได้อย่างมหาศาลให้กับเจ้าของกิจการแล้ว ยังถือเป็นอีกหนึ่งธุรกิจที่สร้างรายได้ให้กับภาครัฐเป็นจำนวนมากอีกด้วย ซึ่งนอกจาก 2 แห่งที่กล่าวมาข้างต้น พบว่าประเทศเพื่อนบ้านของไทยอย่างสิงคโปร์ เวียดนาม กัมพูชา ลาว หรือแม้แต่เมียนมา ก็ล้วนแล้วแต่มี ‘คาสิโน’ ถูกกฎหมายไว้รองรับนักเสี่ยงโชคด้วยกันทั้งสิ้น นั่นทำให้การเปิดคาสิโนถูกกฎหมายจะช่วยให้เม็ดเงินของนักพนันไทยไม่ไหลออกไปต่างประเทศ และในขณะเดียวกันก็เป็นการนำเอากิจกรรมบ่อนเถื่อนที่ผิดกฎหมายขึ้นมาอยู่บนดิน สร้างรายได้ให้กับภาครัฐ ทั้งในรูปแบบของค่าธรรมเนียมใบอนุญาต และภาษีเงินได้ที่เกี่ยวข้อง และยังช่วยลดปัญหาคอร์รัปชั่นที่เกิดขึ้นอีกด้วย นอกจากนี้ นักวิเคราะห์ยังคาดว่า ‘คาสิโนถูกกฎหมาย’ ในประเทศไทยจะช่วยดึงดูดนักท่องเที่ยวต่างชาติ และช่วยเพิ่มจำนวนนักท่องเที่ยวได้มากถึง 17% ต่อปีเลยทีเดียว แต่ก็จะส่งผลกระทบกับประเทศเพื่อนบ้านที่ทำคาสิโนอย่างสิงคโปร์และกัมพูชาเช่นกัน “นี่คือตัวอย่างก่อนทำ ต้องศึกษารอบคอบจริงๆ สิงคโปร์ใช้เวลา 10 ปีศึกษา และใช้เวลาอีก 5ปี แต่งเนื้อแต่งตัวให้พร้อม มีหน่วยงานกำกับดูแลคาสิโน มีหน่วยงาน ดูแลผลกระทบจากคาสิโน เหล่านี้ เป็นต้น ส่วนปรเเทศเลือกทำประชามติ ญี่ปุ่นทำหลายรอบ ให้รัฐบาลท้องถิ่นเสนอ ไม่ใช่มาจากรัฐบาลกลาง ประเด็นคือ ทั้งสิงคโปร์ และญี่ปุ่นกำหนดตัวเลขจะไม่มีเยอะ ใน 20ปีแรกมีได้ 2ที่ หลังจากนั้นค่อยมาคุยกัน ญี่ปุ่นบอกว่ามี 3ที แต่พร้อมมีแค่ที่เดียวโอซาก้า หรืออีกที่ที่นางาซากิ แต่ที่ 3ไม่เอาด้วย นี่คือความรอบคอบ”

ซีเอ็นบีซีรายงานว่าหนึ่งในสิ่งที่ต้องจับตามองนับจากนี้ก็คือพิกัดที่จะมีคาสิโนในไทย ที่ปัจจุบันรัฐบาลไทยยังไม่ได้ชี้แจงในทางรายละเอียด แต่นักวิเคราะห์ต่างคาดเดาว่าคงจะไม่ได้กระจุกตัวอยู่ในพื้นที่ใจกลางของกรุงเทพฯ ผลวิจัยของธนาคารเพื่อการลงทุน Maybank คาดการณ์ว่าธุรกิจคาสิโนในไทยสามารถสร้างรายได้ 187,000 ล้านบาท คิดเป็น 1% ของผลิตภัณฑ์มวลรวมภายในประเทศ หรือจีดีพี “(การพนัน) มันไม่ใช่แค่ประเทศใดประเทศหนึ่ง มันอยู่กับสังคมมนุษย์ เราก็ต้องแสวงหาวิธีการจัดการที่ดีที่สุดว่าทำอย่างไรที่เราจะจัดการเรื่องนี้ให้สอดคล้องกับความเป็นจริง และเกิดผลประโยชน์ทางบวกมากที่สุด มันไม่มีทางที่จะเป็นบวกหมด มันก็มีบวกบ้างลบบ้าง ฉะนั้นอะไรที่เป็นลบเราก็ต้องไปดูว่าจะกำกับดูแลบรรเทามันอย่างไร” อนุสรณ์กล่าว “เป็นการพัฒนาและสร้างโอกาสจากแหล่งการท่องเที่ยว ทั้งจากธรรมชาติและที่สร้างขึ้นเป็นแลนด์มาร์ก” แต่ไม่ได้ระบุว่า จะมีธุรกิจกาสิโนถูกกฎหมายรวมอยู่ด้วยเลย…. ส่วนข้อกังวลในเชิงสังคมนั้น นายจุลพันธ์ บาคาร่า กล่าวว่า การนำธุรกิจคาสิโนเข้าระบบจะทำให้รัฐจัดเก็บภาษีได้เพิ่มขึ้นและยังสามารถนำเงินส่วนหนึ่งเข้ากองทุนเพื่อการบำบัดและเยียวยาเชิงสังคมและชุมโดยรอบ วงเงินกว่า 4-5 พันล้านบาท โดยจะต้องมีการกำกับดูแลด้วยกลไกที่เข้มงวดคล้ายกับในสิงคโปร์ อาทิ การตรวจรายได้ ตรวจภาษี เก็บค่าเข้า การสร้างรายชื่อห้ามเข้า